Ακράτεια ούρων

Ακράτεια ούρων είναι η ακούσια απώλεια ούρων. Μπορεί να εμφανιστεί σε οποιαδήποτε ηλικία τόσο στους άνδρες όσο και στις γυναίκες. Παρατηρείται πιο συχνά σε γυναίκες άνω των 60 ετών. Περίπου 3 στις 10 γυναίκες αντιμετωπίζουν κάποια μορφή ακράτειας, ενώ περίπου 10% των γυναικών βιώνουν έντονα συμπτώματα ακράτειας που επηρεάζουν σημαντικά την ποιότητα ζωής τους.

%ce%b1%ce%bd%ce%b1%cf%84%ce%bf%ce%bc%ce%af%ce%b1

Εικόνα 1: Ανατομία γυναικείας πυέλου

Τύποι ακράτειας ούρων

1.Ακράτεια από προσπάθεια

Παρατηρείται απώλεια ούρων όταν αυξάνεται η ενδοκοιλιακή πίεση (βήχας, φτάρνισμα, γέλιο, άρση βάρους) και είναι γνωστή ως ακράτεια από προσπάθεια. Είναι το πιο συνηθισμένο είδος ακράτειας στις γυναίκες. Οφείλεται στην αποδυνάμωση των μυών του πυελικού εδάφους που στηρίζουν την κύστη. Κύριες αιτίες είναι ο εργώδης φυσιολογικός τοκετός, η πολυτοκία, η εμμηνόπαυση, η παχυσαρκία κ.α.

2.Επιτακτική Ακράτεια

Αυτό το είδος ακράτειας είναι επίσης γνωστό και ως υπερδραστήρια κύστη. Παρατηρείται επιτακτική ανάγκη για ούρηση, η κύστη συσπάται και απελευθερώνει ακούσια μια ποσότητα ούρων. Οι κύριες αιτίες για αυτό το είδος ακράτειας είναι οι νευρολογικές παθήσεις, φλεγμονές της κύστης, λίθοι κ.α.

3.Ακράτεια ούρων από υπερπλήρωση

Παρατηρείται όταν η ουροδόχος κύστη δεν αδειάζει εντελώς κατά την ούρηση με αποτέλεσμα την υπερβολική κατακράτηση ούρων και τη διάταση της κύστης. Η αυξημένη ενδοκυστική πίεση προκαλεί μη ηθελημένη, αυτόματη διαφυγή ούρων. Μπορεί να προκληθεί είτε από δυσλειτουργία των νεύρων που ελέγχουν την ούρηση, είτε από απόφραξη της ουρήθρας που εμποδίζει τη ροή των ούρων.

4.Μικτή Ακράτεια

Πρόκειται για συνδυασμό ακράτειας από προσπάθεια και επιτακτικής ακράτειας. Προσβάλλει κυρίως γυναίκες.

Διάγνωση ακράτειας ούρων

-Λήψη πλήρους ιστορικού
Ουρολογικό, παθολογικό, χειρουργικό, γυναικολογικό, μαιευτικό και νευρολογικό ιστορικό.

 -Λεπτομερής καταγραφή φαρμακευτικής αγωγής
Συγκεκριμένα φάρμακα ενδέχεται να επηρεάσουν τη λειτουργία της κύστης ή της ουρήθρας και να προκαλέσουν ακράτεια. (Διουρητικά, καφεΐνη, αλκοόλ, ναρκωτικά αναλγητικά, αντιισταμινικά, αντικαταθλιπτικά, ηρεμιστικά/υπνωτικά)

-Γυναικολογική εξέταση
Έλεγχος χαλάρωσης πυελικού εδάφους, αμφίχειρη γυναικολογική εξέταση

  –Νευρολογική εξέταση
Έλεγχος αισθητικότητας/κινητικότητας περινέου, έλεγχος αισθητικότητας/κινητικότητας κάτω άκρων

  -Εργαστηριακός έλεγχος
Εξέταση δείγματος ούρων που λαμβάνεται στο μέσο της ούρησης. Αν βρεθεί σημαντική βακτηριουρία, είναι απαραίτητη η αντιβιοτική θεραπεία και η επανεξέταση της ασθενούς μετά από μερικές εβδομάδες. Σε περιπτώσεις υποψίας διαταραχών της νεφρικής λειτουργίας, συνιστώνται εξετάσεις αίματος (ουρία, κρεατινίνη, γλυκόζη και ασβέστιο).

-Ουροδυναμικός έλεγχος
Η μελέτη αυτή είναι απαραίτητη για την εκτίμηση του μεγέθους της απώλειας ούρων, διαφοροδιάγνωση μεταξύ των διαφόρων μορφών ακράτειας, καθώς και προεγχειρητική ή μετεγχειρητική εκτίμηση των ασθενών.

Αντιμετώπιση ακράτειας ούρων

Αλλαγές στον τρόπο ζωής

  • Προγραμματισμένη ούρηση
  • Ασκήσεις πυελικού εδάφους Kegel
  • Απώλεια βάρους
  • Διακοπή καπνίσματος
  • Περιορισμός πρόσληψης καφεΐνης και αλκοόλ
  • Αντιμετώπιση δυσκοιλιότητας

  

Φαρμακευτική Αγωγή

Κατά την περιεμμηνόπαυση και την εμμηνόπαυση, αρκετές γυναίκες θα βιώσουν ατροφική κολπίτιδα, η οποία οφείλεται στην έλλειψη οιστρογόνων. Τα συμπτώματα συνήθως περιλαμβάνουν αίσθημα ξηρότητας ή/και καύσου στον κόλπο, δυσπαρευνία και διατάραχες της ούρησης (συχνουρία, υποτροπιάζουσες ουρολοιμώξεις, ακράτεια). Η θεραπεία με οιστρογόνα μπορεί να προσφέρει ανακούφιση από τα συμπτώματα της ατροφικής κολπίτιδας αλλά και να βελτιώσει την ακράτειας των ούρων.

Μια κατηγορία φαρμάκων που λέγονται αντιχολινεργικά (ή αντιμουσκαρινικά) χρησιμοποιείται αποτελεσματικά για την αντιμετώπιση της επιτακτικής ακράτειας. Τα φάρμακα αυτά αυξάνουν τη χωρητικότητα της ουροδόχου κύστεως μειώνοντας τη δραστηριότητα των εξωστήρων μυών. Δυστυχώς, αυτή η κατηγορία φαρμάκων δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την αντιμετώπιση της ακράτειας από προσπάθεια.